STOWARZYSZENIE PRZYJACIÓŁ PRZEMYŚLA

SPOTKANIE Z IRENĄ OLEJNIK I ANTONIM PILCHEM - 09.09.2010 r. (QL nr 64)

Spotkanie zorganizowane przez Stowarzyszenie Przyjaciół Przemyśla oraz Śródmiejski Ośrodek Kultury odbyło się dzięki życzliwości dyrektora placówki p. Janusza Palucha w dużej sali ŚOK.
O charyzmatycznym przywódcy i reformatorze – Ignacym Ściborze Marchockim (1755-1827) mówiła w interesującej prelekcji Irena Olejnik, starszy wykładowca Uniwersytetu Ekonomicznego w Chmielnickim (Płoskirowie). Marchocki – człowiek Oświecenia (co podkreślił prowadzący spotkanie dr Tomasz Pudłocki) – wyprzedził swoją epokę, znosząc pańszczyznę we własnych posiadłościach na Podolu. Założył tam, niezależne od władzy carskiej w Petersburgu, Państwo Minkowieckie (nazwa od miejscowości Minkowce). Organizował święto starożytnej bogini urodzaju Ceres, łącząc je z dożynkami. Obecnie działa na Ukrainie fundacja na rzecz odrodzenia Państwa Minkowieckiego. Zygmunt Ostrowski, zasłużony członek naszego Stowarzyszenia, niestrudzenie zajmujący się ratowaniem śladów polskiej kultury na Kresach, z przejęciem opowiadał o swoich kontaktach z mieszkańcami Chmielnickiego. Należy podkreślić, że wiele cennych, a mało znanych informacji o Marchockim i założonym przez niego Państwie Minkowieckim można znaleźć w obszernych artykułach Zygmunta Ostrowskiego (vide QL nr 58, 59, 60, 61).
Obejrzeliśmy również, przywieziony przez naszych gości z Ukrainy, krótki, ale zajmujący film, w którym aktorzy – w kostiumach z epoki – przedstawili sceny z życia Ignacego Ścibora Marchockiego.
Znakomity artysta, mistrz lutni Antoni Pilch najpierw wspomniał o własnych kontaktach z lirnikami z Kijowa, Lwowa i Jazłowca, a potem dostarczył słuchaczom wielu wzruszeń, śpiewając przy wtórze swego ulubionego instrumentu dwie pieśni polskie i dwie ruskie.
Dodajmy, że na spotkanie przybyli potomkowie Ignacego Ścibora Marchockiego.
Następnie w pokoju, w którym zbierają się członkowie i sympatycy naszego Stowarzyszenia, w bardziej kameralnej atmosferze, przy herbacie i ciastkach, toczyły się miłe rozmowy klubowiczów i gości z Chmielnickiego.

*************************************************

SPOTKANIE Z KS. PROF. JÓZEFEM WOŁCZAŃSKIM - 04.03.2010 r. (QL nr. 62)

W ramach spotkań członków i sympatyków Stowarzyszenia Przyjaciół Przemyśla w Krakowie, w dniu 4 marca 2010 r. w dużej sali Śródmiejskiego Ośrodka Kultury przy ul. Mikołajskiej 2 usłyszeliśmy bardzo interesującą prelekcję Księdza Profesora Józefa Wołczańskiego* „OBLICZA KRESÓW. Ludzie – Kościół – Kultura”.
Po krótkim wprowadzeniu dyrektora ŚOK, Pana Janusza Palucha, Ksiądz Profesor mówił o wielu narodowościach zamieszkujących od stuleci Kresy. Wspomniał o porozumieniach jałtańskich, o ekspatriacji (czyli opuszczeniu Ojczyzny) wielkiej rzeszy Polaków. Podkreślił piękną postawę tych, którzy zostali (m.in. znanego i bardzo zasłużonego Profesora Mieczysława Gębarowicza). Prelegent mówił o ciężkiej sytuacji wielu Polaków; znaczna ich część wegetuje, żyjąc na krawędzi nędzy. Ks. Prof. J. Wołczański przedstawił bardzo trudne położenie Kościoła Rzymskokatolickiego po II wojnie światowej. Nadmienił, iż kapłanów kształcono m.in. w odległej Rydze. Przypomniał sylwetkę związanego ze Złoczowem ks. Jana Cieńskiego (zmarł w 1992 r.). Ks. J. Cieński w 1967 r. w Gnieźnie został przez Prymasa Stefana Wyszyńskiego w tajemnicy wyświęcony na biskupa. Wrócił następnie na Ukrainę, gdzie tajnie pełnił biskupią posługę.
Obecnie na Ukrainie jest jedna metropolia idiecezji rzymskokatolickich.
Ks. J. Wołczański mówił również o złym stanie popadających w ruinę wielu kościołów i zamków na Kresach.
Po wystąpieniu Ks. Prof. J. Wołczańskiego kilka osób odniosło się do zagadnień, które poruszył prelegent.

Następnie mogliśmy gościć Księdza Profesora w sali, gdzie zwykle spotykają się członkowie i sympatycy Stowarzyszenia Przyjaciół Przemyśla w Krakowie.